Нарны эрчим хүчний өсөлт хурдасч, зах зээлийн бүтэц өөрчлөгдөж байна

Нарны эрчим хүчний салбар дэлхий даяар эрчимтэй тэлж, цахилгаан үйлдвэрлэлийн бүтцэд бодит өөрчлөлт авчирч байна. Сэргээгдэх эрчим хүчний өртөг буурч, технологийн үр ашиг сайжирснаар нарны эрчим хүч нь зөвхөн байгальд ээлтэй шийдэл бус, эдийн засгийн хувьд ч өрсөлдөхүйц эх үүсвэр болжээ.

Сүүлийн жилүүдэд utility-scale буюу томоохон нарны цахилгаан станцуудын суурилагдсан хүчин чадал огцом нэмэгдэж, зарим бүс нутагт уламжлалт нүүрс, хийд суурилсан цахилгаан станцуудыг орлох түвшинд хүрч байна. Үүнтэй зэрэгцэн айл өрхийн болон бизнесийн дээврийн нарны системийн суурилуулалт эрчимжиж, хэрэглэгчид цахилгаан эрчим хүчний зардлаа бууруулах, эрчим хүчний хараат бус байдлыг нэмэгдүүлэх боломжтой болж байна.

Гэсэн ч салбарын хурдацтай өсөлт нь тодорхой сорилтуудыг дагуулж байна. Нарны эрчим хүч нь цаг агаар, өдрийн гэрлээс шууд хамааралтай тул эрчим хүч хуримтлуулах систем (battery storage) болон цахилгаан дамжуулах сүлжээний шинэчлэл зайлшгүй шаардлагатай хэвээр байна. Зарим зах зээлд эрэлт, нийлүүлэлтийн зөрүү үүсч, илүүдэл цахилгаан сүлжээнд дарамт учруулах тохиолдол ч гарч байна.

Шинжээчдийн үзэж буйгаар ойрын жилүүдэд нарны эрчим хүчний салбарын гол чиг хандлага нь:

• эрчим хүч хуримтлуулах технологийн хурдацтай хөгжил
• төр, хувийн хэвшлийн урт хугацааны худалдан авах гэрээ (PPA)-ийн өсөлт
• айл өрхийн өөрийн хэрэглээгээ хангах distributed energy системийн тэлэлт

байх төлөвтэй байна.

Ийнхүү нарны эрчим хүч нь зөвхөн “ногоон шилжилт”-ийн бэлгэдэл бус, цахилгаан эрчим хүчний зах зээлийн бүтцийг өөрчлөх стратегийн чухал хүчин зүйл болон хувирч байна.